Έγγραφο βόμβα από Σόιμπλε – Να επιτρέπεται η χρεοκοπία κρατών εντός Ευρωζώνης

Το Βερολίνο έθεσε επισήμως στην ατζέντα το θέμα της χρεοκοπίας των κρατών μελών της Ευρωζώνης, η οποία θα πρέπει να αποτρέπει τις οικονομικές και τις κοινωνικές επιπτώσεις των ακραίων προγραμμάτων λιτότητας. Σε ανεπίσημο έγγραφο που μοίρασε κατά την άτυπη σύνοδο των υπουργών Οικονομικών της Ευρωπαϊκής Ένωσης στο Λουξεμβούργο, ο Γερμανός Βόλφγκανγκ Σόιμπλε ζητά να υιοθετηθούν κάποιοι κανόνες βάσει των οποίων θα επιτρέπεται η χρεοκοπία μιας χώρας εντός της νομισματικής ένωσης.

«Η Ευρωζώνη δεν διαθέτει διαδικασίες για αντιμετώπιση των κρατών που έχουν μεγάλα χρέη και δεν έχουν πλέον πρόσβαση στις αγορές» αναφέρει το τρισέλιδο έγγραφο, το οποίο περιήλθε στην κατοχή της γερμανικής εφημερίδας Handelsblatt. Γι’ αυτόν τον λόγο η αναδιάρθρωση των χρεών των κρατών είναι νομικά και πρακτικά δύσκολη και συνήθως γίνεται πολύ αργά, προσθέτει. Αυτό προκαλεί οικονομικές και κοινωνικές δυσκολίες, οι οποίες μπορούν να οξύνουν την κρίση.

Ο Σόιμπλε προτείνει σε αυτό το έγγραφο μια διαδικασία αναδιάρθρωσης των χρεών μιας χώρας: Στα κρατικά ομόλογα των χωρών της Ευρωζώνης θα πρέπει να περιλαμβάνεται ένας όρος, που θα αναγκάζει όλους τους ομολογιούχους να συμμετέχουν σε ένα πιθανό κούρεμα του χρέους. Αμέσως μόλις η χώρα αυτή λάβει βοήθεια από τον Ευρωπαϊκό Μηχανισμό Σταθερότητας θα πρέπει να «παρατείνεται αυτόματα» ο χρόνος ωρίμανσης των ομολόγων της. Επίσης θα πρέπει να γίνεται ανάλυση της βιωσιμότητας του χρέους της εν λόγω χώρας από το Διεθνές Νομισματικό Ταμείο. Σύμφωνα με τον Σόιμπλε, οι τράπεζες και τα κράτη συνδέονται με έναν καταστροφικό τρόπο. Η χρεοκοπία μας τράπεζας μπορεί να ωθήσει μια χώρα στην οικονομική κρίση, αλλά και αντίστροφα η πολιτική που ακολουθεί μια χώρα μπορεί να προκαλέσει αναταραχή στις αγορές.

Ο Γερμανός υπουργός θέλει να σπάσει αυτόν τον φαύλο κύκλο. Προς αυτή την κατεύθυνση προτείνει να αλλάξουν οι κανόνες για τα κρατικά ομόλογα, τα οποία πλέον δεν θα πρέπει να θεωρούνται επενδύσεις που δεν ενέχουν κίνδυνο. Μέχρι στιγμής οι τράπεζες δεν διαθέτουν δίχτυ ασφαλείας για την περίπτωση που καταρρεύσουν τα κρατικά ομόλογα. Ο Σόιμπλε θέλει να το αλλάξει αυτό, τονίζοντας μάλιστα ότι η Ευρώπη δεν θα πρέπει να περιμένει να υπάρξει συμφωνία σε παγκόσμιο επίπεδο προς αυτή την κατεύθυνση, αλλά θα πρέπει να προχωρήσει μόνη της. Εξάλλου, σε αυτό το έγγραφο ο Γερμανός υπουργός Οικονομικών επικρίνει και τον ρόλο της Ευρωπαϊκής Κεντρικής Τράπεζας επισημαίνοντας ότι δεν μπορεί να είναι υπεύθυνη για τον έλεγχο των μεγάλων ευρωπαϊκών τραπεζών και παράλληλα να ασκεί νομισματική πολιτική. Ο Σόιμπλε υποστηρίζει ότι η νομισματική πολιτική θα πρέπει να είναι ανεξάρτητη. Για να γίνει κάτι τέτοιο όμως είναι απαραίτητη η αλλαγή των ευρωπαϊκών συνθηκών, κάτι που θα αργήσει να γίνει. Όμως, ο Γερμανός υπουργός ζητεί τουλάχιστον να υπάρξει μια σχετική συμφωνία.

FT: Casus belli για το Βερολίνο η πανευρωπαϊκή εγγύηση καταθέσεων

Εν τω μεταξύ, το σχέδιο του Ζαν Κλοντ Γιούνκερ για πανευρωπαϊκή εγγύηση καταθέσεων ερμηνεύθηκε από το Βερολίνο ως «κήρυξη πολέμου», αναφέρουν σε σημερινό τους δημοσίευμα οι Financial Times.  Η βρετανική εφημερίδα αναφέρει πως η αναφορά του προέδρου της Κομισιόν Ζαν Κλοντ Γιούνκερ στο κατάμεστο Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο πως προτίθεται να σφυρηλατήσει ένα σύστημα στην Ευρωζώνη για την εξασφάλιση των τραπεζικών καταθέσεων, προσέκρουσε στο «πετρώδες έδαφος» του Βερολίνου, όπου το εν λόγω σχέδιο ελήφθη περισσότερο ως κήρυξη πολέμου.

Κατά το δημοσίευμα η αντεπίθεση της Γερμανίας θα αρχίσει σήμερα στο Λουξεμβούργο όπου διεξάγεται το άτυπο Eurogroup και στο οποίο ο Γερμανός υπουργός Οικονομικών θα θέσει «σαφείς κόκκινες γραμμές» σε μια προσπάθεια να ανακατευθύνει τη συζήτηση για τη μεταρρύθμιση της Ευρωζώνης, η οποία επιταχύνθηκε μετά από το «χάος» της Ιουλιανής ελληνικής διάσωσης. Οι FT σημειώνουν πως αρκετές κυβερνήσεις της Ευρωζώνης, ιδίως η Γαλλία, προτρέπουν για επιτάχυνση των μεταρρυθμίσεων στην Ευρωζώνη ως τρόπο για την οικοδόμηση εμπιστοσύνης στο ενιαίο νόμισμα μετά τις δονήσεις που προκλήθηκαν από το παρ’ ολίγον «Grexit».

Ιδιαίτερη προκλητική είναι για τη Γερμανία η πρόθεση Γιούνκερ για ένα κοινό σύστημα εγγύησης των καταθέσεων πριν από το τέλος του τρέχοντος έτους. Κατά τους Financial Times στις συνομιλίες για το ελληνικό πακέτο διάσωσης, η Γερμανία είχε ηττηθεί στην προσπάθεια της να επιβάλει απώλειες για τους μεγάλους καταθέτες των ελληνικών τραπεζών, ώστε να χρηματοδοτήσει τα 25 δισ. ευρώ που απαιτούνται για την ανακεφαλαιοποίηση του χρηματοπιστωτικού τομέα. Το δημοσίευμα αναφέρει πως το Βερολίνο αντιμετώπισε την Ευρωπαϊκή Κεντρική Τράπεζα, η οποία προειδοποίησε ότι μια τέτοια κίνηση, δηλαδή κούρεμα καταθέσεων,  θα διέλυε την εμπιστοσύνη και θα προκαλούσε μια αλυσιδωτή αντίδραση.

Σε ανεπίσημο έγγραφο που αποκαλύπτουν οι FT και το οποίο θα παρουσιασθεί στο άτυπο Eurogroup, το Βερολίνο επιμένει ότι οι κανόνες για το bail in πρέπει να εφαρμόζονται και πως αυτό θα είναι εφεξής προϋπόθεση πριν συμφωνήσει σε οποιαδήποτε αμοιβαίοποιήση της ευθύνης στην διαχείριση κρίσεων, τόσο για τις τράπεζες όσο και για τα κρατικά χρέη. Η δε γερμανική πλευρά επιθυμεί περαιτέρω βήματα για να βεβαιωθεί ότι οι ιδιώτες πιστωτές των υπερχρεωμένων κυβερνήσεων θα υφίστανται τις απώλειες και να αποτραπεί έτσι το ενδεχόμενο τα κεφάλαια διάσωσης απλά να ρέουν προς αυτούς.